لینک خرید در پایین صفحه قرار دارد.

فایل آماده پرینت(با فرمت ورد)

تعداد صفحات:28

اگر كسي بخواهد تنها با تتبع درسي سال تاريخ اسلام ، حادثة سال شصت و يكم هجري را تحليل كند ، ممكن است به چنين نتيجه أي برسد :

از نيمة دوم خلافت عثمان تا پايان دوران حكومت معاويه بتدريج ، اصول و يا بعضي از اصول رژيم حكومت اسلامي دگرگون شد و به اصطلاح مسلمانان بدعتها در دين پديد گشت. در حكومت معاويه اين دگرگوني به نقطة اوج رسيد ، از آن جمله عدالت كه ركن اصلي اين دين است ، تقريباً منسوخ گرديد. قتلها ، تبعيدها ، مصادرة اموال بدون مجوز شرعي يا به استناد مجوزهاي قابل انتقاد ، شكنجه و آزار به خاطر گرويدن به مذهبي خاص ، يا داشتن طرز فكري مخصوص ، رواج يافت . ظهور اين بدعتها سبب پديد آمدن و رشد سريع مردم ناراضي شد و جامعة عربستان آن روز را مهياي شورش ساخت. اما در سراسر زندگاني معاويه مانعي بزرگ مجال نمي داد ناخشنودان ، با وي يا با عاملان وي درافتند. اين مانع ، قدرت مركزي شام در ساية زيركي و كارداني زمامدار از يك سو و هوشياري و شدت عمل حاكمان و ماموران آشكار را درهم مي ريخت و هر توطئه را در كوتاهترين مدت سركوبي مي كرد. مرگ معاويه و زمامداري يزيد درچه أي به روي مردم ناراضي گشود. آنان فرصتي يافتند تا گرد هم آيند و يزيد را كه گذشته از نداشتن شرايط اخلاقي لازم براي عهده داري خلافت ، بر خلاف رژيم معمول اسلامي عهده دار حكومت شده بود براندازند و خلافت رژيم معمول اسلامي عهده دار حكومت شده بود براندازند و خلافت را به مسير نخستين خود ، انتخاب پيشوا از راه اجماع امت ـ مراجعه به آرا’ عمومي ـ برگردانند و چندان كه بتوانند بدعتها را نسخ كنند.

بظاهر هدف مخالفان و ناخشنودان اين بود. اما از سوي ديگر حكومت تازة دمشق كه برپاية قدرت موروثي و بر خلاف سيرت مسلماني بنا گرديد ، مي خواست تا هرچه زودتر اساس سلطنت نوبنياد را محكم كند. طبيعي است كه در چنين موقعيت ، نخستين اقدام او مطيع ساختن ايالتهاي اسلامي ، حجاز و عراق ، تابع دمشق و بيعت گرفتن از نامزدهاي احتمالي خلافت در اين ايالتها و تسليم كردن آنان بود.

حجاز از اهميت معنوي خاص برخوردار بود و مردم آن در ديدة مسلمانان ارجي مخصوص داشتند. اسلام در شهر مكه آشكار شد. قبلة مسلمانان و زيارتگاه هر سالة ايشان در اين شهر قرار داشت. مدينه مقر پيغمبر و خلفاي او بود. سي و پنج سال كارهاي حوزة اسلامي در اين شهر حل و فصل مي شود. قبر پيغمبر و مسجد او كه مسلمانان بدان ارج فراوان مي نهادند در اين شهر بود. مسلم است كه سياست پيشگان دمشق موقعيت اين شهرها را بخوي مي دانستند ، اما اطمينان داشتند از جانب مكه خطري متوجه آنان نيست. زيرا گروهي بزرگ از خويشاوندان حكومت جديد (بني اميه) در آن شهر بسر مي بردند. اين قبيله با ديگر قبيله ها پيوند خويشاوندي و يا زناشويي داشت و رعايت سنتهاي قبيله أي مانع مي شد بيگانه را بر خويش ترجيح دهند.