لینک خرید در پایین صفحه قرار دارد.

فایل آماده پرینت(با فرمت ورد)

تعداد صفحات:20

اختلافات داخلى عباسيانومبارزه اى كهمامونباامين

طول دوران امامت امام على بن موسى‏الرضاعليه‏السلام همزمان گشت‏با خلافت هارون الرشيد. پس از او نيز ايشان با دو فرزند هارون امين و مامون معاصر بود; يعنى جمعا به مدت ده سال كه شامل سالهاى آخر زمامدارى هارون و پنج‏سال حكومت امين و پنج‏سال هم حكومت مامون. امام رضاعليه‏السلام پس از شهادت امام كاظم‏عليه‏السلام، امامت و دعوت خود را آشكار ساخت و بى‏پروا به رهبرى امت پرداخت. جو سياسى جامعه در زمان هارون چنان خفقان‏آور بود كه حتى برخى از صميمى‏ترين ياران امام از اين صراحت و بى‏پروايى او بر جانش بيمناك بودند.

پس از هارون بر سر خلافت‏بين امين و مامون اختلاف سختى روى داد. هارون، امين را براى خلافت‏بعد از خود تعيين كرده بود و از او تعهد گرفته بود كه پس از او مامون خليفه شود و نيز حكمرانى بر ولايت‏خراسان در زمان خلافت امين به دست مامون باشد ولى امين پس از هارون در سال 194 هجرى مامون را از وليعهدى خود خلع و فرزند خود موسى را نامزد اين مقام كرد. بر اثر اين امر درگيرى خونينى ميان امين و مامون رخ داد و امين در 198 هجرى كشته شد و مامون به خلافت رسيد.

مامون پس از آنكه برادرش امين را نابود كرد در شرايط حساسى قرار گرفت زيرا موقعيت او بويژه در بغداد كه مركز حكومت عباسى بود در ميان طرفداران عباسيان كه خواستار امين بودند و حكومت مامون را در مرو با مصالح خود منطبق نمى‏ديدند، سخت متزلزل بود و از سوى ديگر شورش علويان تهديدى جدى براى حكومت مامون محسوب مى‏شد. و نيز ممكن بود ايرانيان هم كه به حق شرعى خاندان امير مؤمنان على‏عليه‏السلام معتقد بودند به آنان بپيوندند. مامون كه مردى زيرك و مكار بود به فكر افتاد كه با طرح واگذارى خلافت‏يا ولى‏عهدى به شخصيتى مانند امام رضاعليه‏السلام پايه‏هاى لرزان حكومت‏خود را تثبيت كند. زيرا اميدوار بود كه مبادرت به اين كار بتواند جلوى شورش علويان را گرفته و موجبات رضايت‏خاطر آنان را فراهم كند و ايرانيان را نيز آماده پذيرش خلافت‏خود نمايد. پيداست كه تفويض خلافت‏يا ولايت‏عهدى به امام فقط يك تاكتيك حساب شده سياسى بود.

لذا در سال 200 هجرى دستور داد امام رضاعليه‏السلام را از مدينه به مرو بياورند. در راه شهرى نبود كه به آن درآيند و مردم آنجا به خدمتش نرسند و از مسائل دينى‏شان سؤال نكنند. در نيشابور به درخواست علما حديث‏سلسلة الذهب را در ميان انبوهى از جميعت‏براى حاضران بيان كرد و چنان كه گفته‏اند پس از شروع 2400 قلمدان آماده نوشتن آن ديث‏شد (كلمة لااله‏الاالله حصنى فمن دخل حصنى امن من عذابى).

پس از ورود حضرت به مرو، از طرف مامون پيشنهاد خلافت‏يا ولايت‏عهدى شد كه مورد قبول آن حضرت واقع نشد. مامون تلويحا تهديد به مرگ كرد و بالاخره حضرت اجبارا بدون هيچ شرطى ولايت عهدى را به صورت اسمى پذيرفتند. در يكى از اعياد اسلامى - عيد فطر يا عيد قربان - مامون پيام فرستاد كه حضرت نماز عيد بخوانند. حضرت عذر آوردند اما مامون اصرار ورزيد. حضرت فرمودند من براى اقامه نماز عيد مانند رسول خداصلى الله عليه وآله وسلم و على‏عليه‏السلام بيرون خواهم آمد. مامون پذيرفت.