لینک خرید در پایین صفحه قرار دارد.

فایل آماده پرینت(با فرمت ورد)

تعداد صفحات:31

ترویج فرهنگ ایثار

مفهوم ایثار یكی از مفاهیم بنیادین علوم انسانی، بویژه فلسفه اخلاق است كه می توان رویكردهای متفاوتی به آن داشت. هم رویكرد معرفت شناسانه و هم رویكرد ایدئولوژیك و دینی. در نگاه معرفت شناختی می توان ایثار را یك مفهوم نظری (theoric Term) دانست كه عام و جهانشمول بوده و اختصاص به فرقه یا اجتماع خاصی نداشته و در باب همه جوامع ساری و جاری است.

كتر سید عبدالحمید ضیایی دكترای فلسفه غرب از دانشگاه سوربن پاریس، دارنده مدال طلایی المپیاد ادبی ۱۳۷۴ و فارغ التحصیل حقوق قضایی و ادبیات از دانشگاه تهران و علامه طباطبایی است. ارائه مقالات متعدد پژوهشی و علمی در جلسات، كنفرانس ها وهمایش های خارجی و داخلی، تاكنون چند عنوان كتاب از دكتر ضیایی منتشر شده كه از آن جمله می توان به كتاب های در غیاب تبار شناسی اندیشه های الحادی در عصر مدرنیته، جامعه شناسی تحریفات عاشورا، نگرش انتقادی به ادبیات عاشورا و ... اشاره كرد.

گفت وگو با دكتر سید عبدالحمید ضیایی

• ایثار از منظر شما چه تعریفی دارد؟

مفهوم ایثار یكی از مفاهیم بنیادین علوم انسانی، بویژه فلسفه اخلاق است كه می توان رویكردهای متفاوتی به آن داشت. هم رویكرد معرفت شناسانه و هم رویكرد ایدئولوژیك و دینی. در نگاه معرفت شناختی می توان ایثار را یك مفهوم نظری (theoric Term) دانست كه عام و جهانشمول بوده و اختصاص به فرقه یا اجتماع خاصی نداشته و در باب همه جوامع ساری و جاری است. به طور كلی می توان ایثار را نوعی كنش دیگر خواهانه (اعم از دینی، انسانی یا ملی) و عبور از منافع شخصی به خاطر حفظ مصالح دیگری‎/ دیگران قلمدادكرد. مهمترین خصیصه مفهوم ایثار، باور معطوف به عمل است. یعنی ابتدا در ساخت آگاهی فرد ـ اجتماع نوعی دگرگونی استعلایی پدید می آید و سپس این تحول به عرصه فعل و عمل فردی، جمعی راه یافته و در آن نهادینه می شود.

• ایثارگران چه كسانی هستند؟

اگر ایثار را همان عمل دیگر خواهانه بدانیم دایره شمول ایثارگران نیز بسیار گسترده خواهد بود به عبارت دیگر، حتی تحول سوبژكتیو و ذهنی فرد نسبت به ترجیح شیئی یا فرد یا عقیده ای بر خود نیز عملی ایثار گرانه خواهد بود، ولو این كه تحقق عینی پیدا نكند. اما در رویكرد ایدئولوژیك كه نسبت آن با نگاه كلان معرفت شناختی و وجود شناختی، عموم و خصوص مطلق است ایثارگر به كسی اطلاق می شود كه به خاطر باور یا عقیده ای خاص (كه بیشتر صبغه دینی و متافیزیكی دارد.) از جان و منافع خود صرف نظر وعبور كند. دایره شمول ایثار گری در كشور ما نیز با توجه به وقایع اتفاقیه در صدر انقلاب اسلامی در جنگ تحمیلی تعریف و تبیین می شود.

• اگر روحیه ایثارگری در یك جامعه حذف شود چه اتفاقی می افتد؟

پاسخ به این پرسش، با توجه به تیپولوژی جوامع سنتی‎/ صنعتی متفاوت خواهد بود. به عنوان نمونه در جامعه ای كه شیوه حاكمیت و اقتصاد، آن سرمایه داری متأخر و لیبرالیستی است مفهوم ایثار چندان جایگاهی ندارد و البته این مسأله مشكل چندانی را هم ایجاد نمی كند. نظام سرمایه داری در ذات خود مستلزم و متضمن نوعی فردگرایی است كه نقطه مقابل مفهوم ایثار است. امروزه شتاب جامعه ما در حركت به سوی سرمایه داری نیز در تضعیف روحیه ایثار تأثیر گذار است.

• چگونه می توانیم این روحیه را در جامعه تقویت كنیم؟

تقویت روحیه ایثار در جامعه نیازمند توجه به عوامل ایجابی و موانع سلبی است. با وجود سیاست تعدیل و تثبیت اقتصادی پاره ای از دولت ها و ترویج مصرف گرایی در رسانه های جمعی (اعم از دیداری و شنیداری و مكتوب)، نمی توان چشم امیدی به بقای روحیه ایثار در جامعه داشت اما به نظر می رسد كه ایثار و ایثارگران نیازمند تكریم هستند.

• تكریم در جوامع مختلف چگونه انجام می شود؟